Lời ngỏ

Kính thưa quý bạn đọc!

Sau khi Quốc hội phát đi lời kêu gọi góp ý kiến vào Dự thảo sửa đổi Hiến pháp 1992, đã có nhiều ý kiến góp ý công

khai được đăng tải trên mạng chính thức cũng như không chính thức, thể hiện được sự quan tâm của người dân nói chung về việc sửa đổi Hiến pháp lần này; đồng thời, thể hiện rõ tính dân chủ, minh bạch và rất thiện chí trong chủ trương lấy ý kiến đóng góp của Quốc hội...

Trong các ý kiến nêu ra, mỗi ý kiến đều thể hiện góc nhìn, quan điểm, lập trường, trình độ hiểu biết khác nhau, như vậy cũng là dịp để Quốc hội "thấy" được sự đa dạng trong các giai tầng xã hội. Chắc chắn việc tiếp thu ý kiến đóng góp sẽ không thể gom hết, bổ sung hết... mà cần phải sàng lọc, đánh giá và rút tỉa ra được cái tinh tuý vừa mang tính tiến bộ vừa mang tính phổ quát. Để làm được việc này, Quốc hội hẳn sẽ phải làm việc hết sức nghiêm túc, có trách nhiệm và khoa học.

Các ý kiến đóng góp có thể được ghi nhận để bổ sung (toàn bộ, hoặc một phần), cũng có thể chỉ để tham khảo... là công dân có trách nhiệm và có tinh thần xây dựng sẽ không lấy làm bức xúc nếu ý kiến mình chưa được ghi nhận.

Blog này được lập ra nhằm hưởng ứng lời kêu gọi của Quốc hội. Với mong muốn sẽ là diễn đàn truyền tải đến bạn đọc những ý kiến mang tính xây dựng tích cực; ngược lại, cũng là cơ hội để chỉ ra những sai lầm, thiếu thiện chí từ các ý kiến góp ý được loan truyền trong thời gian qua. Chúng tôi cũng đặc biệt xin phép đăng lại bài viết từ các diễn đàn để phổ biến đến bạn đọc trước khi hỏi ý kiến tác giả, tác giả nào không đồng ý xin vui lòng phản hồi, chúng tôi sẽ rút bài viết xuống.

Trên tinh thần ấy, chúng tôi rất mong được quý bạn đọc quan tâm, ủng hộ!

Liên hệ: tanhienphap2013@gmail.com

Xin trân trọng!

Thứ Năm, ngày 30 tháng 5 năm 2013

Trăn trở của người biên tập dự thảo Hiến pháp

Một ngày trọn vẹn thảo luận tổ về HP sửa đổi hôm 27/5 đã hé mở phần nào những khó khăn, vướng mắc, thậm chí là lúng túng của Ban Biên tập khi thể hiện ý chí nhân dân vào bản dự thảo trình QH.

Điều đó phần nào giúp cử tri hiểu được tại sao từ 26 nội dung để mở các phương án (dự thảo tháng 4), đến nay chỉ còn 6 (dự thảo tháng 5).
Từ chuyện quốc hiệu...
Ông Phan Trung Lý, Chủ nhiệm UB Pháp luật - Trưởng Ban Biên tập cho biết ở vấn đề tên nước, trước đây đã có giải trình “rất thuyết phục” về phương án Việt Nam Dân chủ Cộng hòa.

Thứ Tư, ngày 29 tháng 5 năm 2013

Sửa Hiến pháp: Tiếp tục tranh luận


Dự thảo mà QH đang thảo luận mới chỉ là phương án đề xuất tiếp thu chứ chưa phải chốt lại.

Qua một ngày (27-5) thảo luận tổ về Dự thảo sửa đổi Hiến pháp (HP), nhiều đại biểu Quốc hội bày tỏ ý kiến băn khoăn trước một số nội dung, cách thức mà Ban Biên tập (BBT) tiếp thu ý kiến góp ý đưa vào bản dự thảo trình QH. Một số thành viên đã có ý kiến giải thích thêm.
“Thể chế hóa” có phải bê nguyên xi?
Ở quy định về nghĩa vụ trung thành và chủ thể bảo vệ của các lực lượng vũ trang (Điều 70), quá trình lấy ý kiến nhân dân có một số ý kiến cho rằng không nên bổ sung chủ thể Đảng CSVN vào. Một số ý kiến khác đề nghị đặt chủ thể Đảng đứng sau Tổ quốc, đất nước…

Thứ Ba, ngày 28 tháng 5 năm 2013

Không lo ngại việc đổi tên nước có thể bị xuyên tạc

Trưởng Ban Biên tập sửa đổi Hiến pháp Phan Trung Lý đã “giải trình” về vấn đề tên nước khi đến cuối buổi thảo luận chiều 27/5, các ý kiến tranh luận về việc này vẫn rất sôi nổi.

Phó Trưởng ban Nội chính TƯ Phan Đình Trạc (Nghệ An) đồng tình với phương án giữ nguyên tên nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam nhưng cho rằng cách lý giải chưa thuyết phục.
Cụ thể, UB Dự thảo sửa đổi Hiến pháp trong bản báo cáo giải trình, tiếp thu, chỉnh lý nêu rõ, tên nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa do Chủ tịch Hồ Chí Minh đặt không làm ảnh hưởng tới nội hàm xã hội chủ nghĩa, con đường và mục tiêu phát triển đất nước. Tuy nhiên, UB Dự thảo lại đề nghị giữ nguyên tên nước hiện tại nhằm tiếp tục khẳng định con đường xây dựng XHCN ở Việt Nam.
Vừa khẳng định dân chủ cộng hòa không ảnh hưởng tới định hướng, con đường phát triển lại quay sang lập luận cần giữ nguyên để khẳng định đường lối này, ông Trạc cho là cách lập luận “gượng”.

Hiến pháp 'treo' đến bao giờ?

 Cả ngày hôm nay (27/5), QH thảo luận ở tổ về dự thảo sửa đổi Hiến pháp. Buổi sáng, tại tổ Đồng Nai, ĐB Dương Trung Quốc, thành viên Ban biên tập dự thảo, đã có bài phát biểu dài 15 phút. Ông mở đầu với quyền phúc quyết của người dân:

"Toàn nhân danh"
Quyền phúc quyết đang trở thành một nguyên lý mà tất cả các bản hiến pháp đều hướng tới. Nhưng theo tôi, hiện người dân chưa có công cụ để thực hiện quyền này.
hiến pháp, Dương Trung Quốc, quyền phúc quyết, tên nước
ĐBQH Dương Trung Quốc: Chưa bao giờ Hiến pháp được bàn thảo một cách sôi nổi như hiện nay.Rất nhiều hội thảo, những tập sách dày. Nhưng ta có thể nói đây là tất cả ý kiến nhân dân không?
Chưa bao giờ Hiến pháp được bàn thảo một cách sôi nổi như hiện nay. Dù có rất nhiều thiện ý trong quá trình lấy ý kiến nhân dân nhưng theo tôi, chúng ta vẫn chưa có cơ sở nào để khẳng định ta đã tập hợp hết ý kiến.

Thứ Hai, ngày 27 tháng 5 năm 2013

Dự thảo Hiến pháp đã tập hợp đủ ý kiến nhân dân chưa?

 Đó là câu hỏi được nhiều đại biểu nêu ra, bản thân Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hà Hùng Cường cũng băn khoăn tại phiên Quốc hội họp tổ để thảo luận về dự thảo sửa đổi Hiến pháp năm 1992, ngày 27-5.
Ông Hà Hùng Cường – Ảnh: Lê Kiên
Đại biểu Trần Minh Diệu (Quảng Bình) cho biết: Nghị quyết của Quốc hội nói là lấy ý kiến nhân dân trong ba tháng, nhưng vướng vào dịp tết mất một tháng, triển khai xuống dưới mất thêm thời gian nữa, rồi lại phải lo tổng hợp báo cáo. Như vậy thực tế thời gian lấy ý kiến nhân dân rất ngắn, lúc đầu có những cuộc góp ý suông vì chưa có tài liệu. Bây giờ cho kéo dài lấy ý kiến đến tháng 9, nhưng dân đang góp ý dựa trên nội dung dự thảo trước đây, còn Quốc hội lại đang thảo luận với dự thảo mới.

Chủ Nhật, ngày 26 tháng 5 năm 2013

Thảo luận Hiến pháp, cơ hội không thể bỏ lỡ

Xây dựng HP đã đi được nửa chặng đường, mà kết quả là những gì người dân đã đóng góp cho dự thảo tháng 1/2013. Tất cả được thể hiện trong bản báo cáo 150 trang, và phần nào trong dự thảo HP mới - bản tháng 5 - mà Ủy ban dự thảo HP đã gửi tới các ĐBQH.

Tất cả mới chỉ là dự thảo, nên ngày 27/5, QH với tư cách cơ quan đại diện dân cử cao nhất sẽ thảo luận đánh giá quá trình tiếp thu ý dân ấy.
Nếu coi thảo luận HP là một quá trình dân chủ, thì trước hết việc tiếp thu ý dân cần được phản ánh bằng cách nội dung nào trong HP còn ý kiến khác nhau thì dự thảo cũng thể hiện bằng các phương án khác nhau tương ứng. 

Thứ Năm, ngày 23 tháng 5 năm 2013

Góp ý sửa đổi Hiến Pháp 1992 - Bàn về chuyện “Lấy ý kiến nhân dân”

Lý lẽ quan trọng nhất của cơ quan soạn thảo đều khẳng định “trên cơ sở ý kiến của nhân dân” với một con số thật ấn tượng: (chỉ trong thời gian 3 tháng kể từ 2.1.2013 đến 31.3.2013) đã có 26.090.828 lượt ý kiến, với hơn 28.000 hội nghị, hội thảo, tọa đàm được tổ chức. Và đằng sau những con số ấy chúng ta có thể hình dung một sự tốn kém to lớn về thời gian, tiền bạc và tâm sức của xã hội như thế nào!

Kỳ họp thứ 5 của Quốc hội khoá XIII đã khai mạc với một chương trình nghị sự ngổn ngang những vấn đề trọng đại.
Có vấn đề sát sườn đến lợi ích của đông đảo người dân như sửa đổi Luật Đất đai; có vấn đề khiến bộ máy quan chức phải để tâm và nhân dân kỳ vọng như việc lần đầu lấy phiếu tín nhiệm những chức danh do Quốc hội bầu; rồi những vấn đề nóng bỏng nhằm giải cứu nền kinh tế đang đứng trước những thách đố nghiêm trọng …
Nhưng có lẽ vấn đề được nhân dân quan tâm hơn hết lại chính là Hiến pháp. Cũng vì thế bản báo cáo của Uỷ ban Dự thảo sửa đổi Hiến pháp được trình bày sớm nhất, ngay trong ngày đầu tiên để trình ra Quốc hội một dự thảo chính thức mà kỳ họp này thảo luận và tiếp tục thu thập ý kiến rộng rãi trong dân với mục tiêu tại kỳ họp tới, vào cuối năm nay, Quốc hội sẽ biểu quyết thông qua.

Thứ Hai, ngày 20 tháng 5 năm 2013

Đề nghị giữ nguyên tên nước là Cộng hòa XHCN Việt Nam

Với sự tham gia tích cực của các tầng lớp nhân dân, theo báo cáo của các cơ quan, tổ chức hữu quan, tính đến nay, đã có hơn 26 triệu lượt ý kiến góp ý của nhân dân về Dự thảo sửa đổi Hiến pháp, với hơn 28.000 hội nghị, hội thảo, tọa đàm được tổ chức.
Một trong những nội dung được cư tri và nhân dân cả nước quan tâm góp ý đối với với dự thảo sửa đổi Hiến pháp năm 1992 là về tên nước.
Báo cáo giải trình, tiếp thu ý kiến nhân dân và chỉnh lý dự thảo sửa đổi Hiến pháp năm 1992 do Uỷ viên Uỷ ban thường vụ Quốc hội, Chủ nhiệm Uỷ ban pháp luật của Quốc hội, Uỷ viên Uỷ ban dự thảo sửa đổi Hiến pháp năm 1992, Trưởng ban biên tập dự thảo sửa đổi Hiến pháp năm 1992 Phan Trung Lý trình bày chiều 20/5 cho thấy: Qua tổng hợp các ý kiến đóng góp của nhân dân, nổi lên hai loại ý kiến chính.

Sẽ giữ nguyên tên nước và quy định về vai trò lãnh đạo của Đảng

 Việc giữ nguyên tên nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam là nhằm tiếp tục khẳng định mục tiêu, con đường xây dựng và phát triển đất nước lên chủ nghĩa xã hội, bảo đảm tính ổn định, tránh việc phải thay đổi về quốc huy, con dấu, quốc hiệu trên các văn bản, giấy tờ. Hơn nữa, trải qua 37 năm, tên gọi này đã trở nên quen thuộc đối với nhân dân Việt Nam và bạn bè quốc tế.
Chiều 20-5, theo Báo cáo giải trình, tiếp thu ý kiến nhân dân và chỉnh lý dự thảo sửa đổi Hiến pháp năm 1992 do ông Phan Trung Lý, Uỷ viên Uỷ ban Thường vụ Quốc hội, Chủ nhiệm Uỷ ban Pháp luật của Quốc hội, Uỷ viên Uỷ ban Dự thảo sửa đổi Hiến pháp (DTSĐHP) năm 1992 trình bày, tính đến nay, đã có hơn 26.091.000 lượt ý kiến góp ý của nhân dân về Dự thảo sửa đổi Hiến pháp

Thứ Ba, ngày 14 tháng 5 năm 2013

Cần đưa ra nhiều phương án trước khi ‘chốt’ Hiến pháp mới


TPO-Ông Phạm Đức Bảo, chuyên gia nghiên cứu giảng dạy Luật Hiến pháp, Đại học Luật Hà Nội, cho rằng, việc sửa đổi Hiến pháp nên kéo dài ít nhất hết năm nay và nên đưa ra nhiều phương án cho người dân lựa chọn.

Ông
Ông Phạm Đức Bảo.
Thưa ông, mới đây Uỷ ban dự thảo sửa đổi Hiến pháp đưa ra hai phương án cho bản Hiến pháp sửa đổi. Ông có nhận định như thế nào về 2 phương án này?

Sửa đổi Hiến Pháp 1992 - “Một số điểm quan trọng vẫn còn bỏ ngỏ”


Dự thảo Luật Đất đai (sửa đổi) đã được bổ sung, chỉnh sửa sau khi lấy ý kiến nhân dân, và có thể được Quốc hội xem xét thông qua vào cuối kỳ họp thứ 5 (từ 20.5 đến 25.6.-2013).

Tuy nhiên đến thời điểm này một số điểm quan trọng trong Dự thảo Luật Đất đai vẫn còn tranh cãi, bỏ ngỏ.

Phóng viên NTNN đã có cuộc trao đổi với Giáo sư Đặng Hùng Võ – nguyên Thứ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường để tìm hiểu thêm về vấn đề này.

Góp ý sửa đổi Hiến Pháp 1992 - NSND Thu Hiền bị mạo danh


Khi internet trở thành hệ thống thông tin toàn cầu giúp con người học hỏi, trau dồi tri thức, trao đổi, bày tỏ tâm tư,... thì nó cũng nhanh chóng bị một số người lợi dụng làm phương tiện thực hiện các thủ đoạn bịa đặt, tung tin thất thiệt nhằm làm ảnh hưởng tới uy tín của một số chính phủ và cá nhân, gây nhiễu thông tin, làm suy giảm niềm tin, đẩy tới rối loạn xã hội. Với Việt Nam, các thế lực thù địch đã và đang ráo riết thực hiện các thủ đoạn này.
Tháng 3-2013, một số website, blog thi nhau công bố văn bản có tên "NSND Thu Hiền: Nên bàn ngay vào nội dung sửa đổi Hiến pháp" với nội dung không khác ý kiến một số người vẫn truyền bá trên internet để tiến công vào uy tín của Ðảng và Nhà nước Việt Nam.

Thứ Hai, ngày 13 tháng 5 năm 2013

Cái gọi là “Kiến nghị 72”: Kẻ giấu mặt là ai?

Thực hiện chủ trương của Đảng tại Chỉ thị số 22 – CT/TW ngày 28/12/2012 của Bộ Chính trị về việc tổ chức lấy ý kiến nhân dân tham gia góp ý đối với dự thảo sửa đổi Hiến pháp  năm 1992. Theo đó, cả hệ thống chính trị và toàn dân đã tích cực tham gia vào các cuộc tổ chức lấy ý kiến của các cấp, các ngành, địa phương và đơn vị trong cả nước. Hàng triệu lượt ý kiến tâm huyết với vận mệnh của đất nước đã được trao đổi thẳng thắn, dân chủ và cởi mở, mang tính chất xây dựng với mong mỏi sắp đến nước ta có một bản Hiến pháp mới hoàn chỉnh, thể hiện đầy đủ quyền và lợi ích của đất nước, của nhân dân.
Đây là một đợt sinh hoạt chính trị có tầm cỡ lớn lao, có ý nghĩa sâu sắc đối với vận mệnh của đất nước. Từ vị trí và tầm quan trọng đặc biệt của đợt sinh hoạt này mà nhiều người ví đây như là một “Hội nghị Diên Hồng thời 1mở cửa”.

Thứ Tư, ngày 08 tháng 5 năm 2013

Bảo vệ quyền làm chủ của nhân dân


Để quyền làm chủ của nhân dân có tính thực chất, về nguyên tắc mọi người dân phải được quyền tham gia điều chỉnh tất cả mọi vấn đề mà họ cho là cần thiết, và theo quy định của hiến pháp hiện hành, nhân dân thực thi quyền làm chủ của mình qua Quốc hội và Hội đồng Nhân dân.

Tuy nhiên, đây là một hình thức thực thi quyền làm chủ một cách gián tiếp luôn có độ trễ cao. Hai hình thức cơ quan này không phải khi nào cũng có thể phản biện hoặc điều chỉnh các quyết sách của Chính phủ, hoặc khi được phản biện hay điều chỉnh thì sự đã rồi. Chưa kể, không phải khi nào Quốc hội và các Hội đồng Nhân dân cũng phản ánh sâu sát được quan điểm và quyền lợi của người dân địa phương.Nhìn sang nước Pháp, có thể thấy rằng hiện nay họ thực thi quyền làm chủ của người dân tốt hơn chúng ta, ở chỗ họ cho phép người dân địa phương không chỉ được phản biện, đối thoại, mà còn được tự do đàm phán (không chỉ về tiền đền bù đất đai và tài sản mà cả những nhu cầu khác, như trạm y tế, trường học, hạ tầng đường sá, v.v) với chủ đầu tư của những dự án có ảnh hưởng tới quyền lợi của cộng đồng. Chủ đầu tư sẽ phải giải trình cho tới khi thuyết phục được người dân địa phương. Nếu không, dự án sẽ bị hủy bỏ.Tuy nhiên, để tổ chức được việc đối thoại và cung cấp thông tin cho người dân, nước Pháp xây dựng một đạo luật quy định quy trình cụ thể, trong đó lập ra Ủy ban Quốc gia về Thảo luận Công (Commission Nationale du Débat Public), một cơ quan độc lập với Chính phủ và có toàn quyền với trọng trách của mình, đó là đảm bảo hoạt động cung cấp thông tin và tổ chức đối thoại cho người dân một cách khách quan, công bằng, không bị méo mó và thao túng. 

Hiến pháp và văn hóa bản địa




Trang đầu tiên của bản gốc Hiến pháp Mỹ.

Bài học quan trọng nhất mà văn hóa Hiến pháp Mỹ có thể đem lại cho Việt Nam là: khác với Coca-Cola, KFC, Rock&Roll, thể chế không phải là một thứ mà người ta có thể dễ dàng nhập khẩu và thưởng thức. Bài viết khẳng định rằng các vấn đề hiến pháp cần phải được bối cảnh hóa trong điều kiện văn hóa bản địa, mặc dù không phủ nhận khả năng tiếp nhận các giá trị hiến pháp nước ngoài.

Trong một bài viết bàn về sửa đổi Hiến pháp ở Việt Nam, GS Tương Lai dẫn lại nhận xét của William Ewart Gladstone, Thủ tướng nước Anh (1809 - 1898) về Hiến pháp Mỹ như là “tác phẩm tuyệt vời nhất từng được sản sinh ra vào một thời điểm nhất định bởi trí óc và mục đích của con người".

Giáo sư không quên chú thích thêm rằng Hiến pháp Mỹ là “bản hiến pháp lâu đời nhất và nổi tiếng nhất với trên 200 năm lịch sử. Từ khi có hiệu lực năm 1789, bản Hiến pháp này đã là mô hình tham khảo để xây dựng hiến pháp của nhiều quốc gia phương Tây khác.”(1)  Thực sự trong việc sửa đổi Hiến pháp, Việt Nam có thể học được gì từ văn hóa Hiến pháp Mỹ?

Thứ Hai, ngày 06 tháng 5 năm 2013

Lựa chọn cơ chế bảo hiến: Quan trọng là thực quyền


Ước tính trên thế giới hiện có khoảng 70 nước có cơ chế bảo hiến bằng Tòa án Hiến pháp.

“Hiến pháp (HP) cần được bảo vệ với cơ chế đặc biệt, chống lại những vi phạm. Điều đó không có nghĩa rằng cơ chế này cướp đi miếng bánh quyền lực của ai đó, hay cơ quan nào đó”. PGS-TS Nguyễn Như Phát (Viện trưởng Viện Nhà nước và pháp luật) nhấn mạnh như vậy tại phiên khai mạc hội thảo “Cơ chế bảo hiến – kinh nghiệm quốc tế và hàm ý cho VN” do Viện Nhà nước và pháp luật – Viện Hàn lâm khoa học xã hội VN phối hợp với Văn phòng Konrad-Adenauer-Stiftung (KAS) tổ chức trong hai ngày (6 và 7-5).

Chủ Nhật, ngày 05 tháng 5 năm 2013

Hội đồng Hiến pháp - lựa chọn chính trị an toàn?


 "Mô hình Tòa án Hiến pháp về lâu dài tỏ ra thích hợp hơn. Vì thế nếu chọn mô hình Hội đồng Hiến pháp thì cũng chỉ nên coi là một bước quá độ", ông Nguyễn Văn Phúc, Phó trưởng ban biên tập dự thảo Hiến pháp sửa đổi nói.

Ban biên tập dự thảo sửa đổi Hiến pháp năm 1992 sáng nay đã tổ chức buổi tọa đàm giới thiệu tập chuyên khảo về mô hình Hội đồng Hiến pháp của một số nước trên thế giới. Tài liệu này sẽ được hoàn thiện để gửi tới các đại biểu QH -những người sẽ thảo luận về bản Hiến pháp sửa đổi tại kỳ họp sắp tới.
"Sự chọn lựa chính trị an toàn"
TS Đặng Minh Tuấn, người tham gia biên soạn cuốn chuyên khảo cho hay, Hội đồng Hiến pháp không phải là mô hình phổ biến. Hiện chỉ có khoảng 8% số nước trên thế giới duy trì thiết chế bảo hiến theo mô hình này, chủ yếu là các nước đang phát triển.

Thứ Tư, ngày 01 tháng 5 năm 2013

Lựa chọn tên nước không thể chỉ bằng tình cảm


 Một trong những nội dung quan trọng của hội nghị Trung ương 7 là thảo luận về bản dự thảo sửa đổi Hiến pháp sau khi tiếp thu ý kiến nhân dân, trong đó có vấn đề hai phương án tên nước - giữ nguyên hay trở lại với tên gọi Việt Nam Dân chủ Cộng hòa.

Đây cũng là nội dung nhận được nhiều ý kiến thảo luận với những lập luận, đề xuất khác nhau trong giới chuyên gia thời gian qua. Dưới đây là ý kiến của GS.TS Nguyễn Đăng Dung, thành viên Ban Biên tập dự thảo Hiến pháp sửa đổi, được đăng tải trên báo Pháp luật TP.HCM.